الفتال النيسابوري ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )

720

روضة الواعظين و بصيرة المتعظين ( فارسي )

( 1 ) و فرموده‌اند : هر كس روزى حلال بخورد ، فرشته‌يى بالاى سرش مىايستد و تا هنگام فراغت او از خوردن ، برايش آمرزش مىطلبد و چون لقمه‌يى از حرام در شكم بنده قرار گيرد ، همهء فرشتگان آسمانها و زمين او را نفرين مىكنند و تا چيزى از آن لقمه در درونش باشد خداى به او نمىنگرد و هر كس لقمه‌يى از حرام بخورد ، همانا گرفتار خشم خداست . اگر توبه كند ، خداى توبه‌اش را مىپذيرد و اگر مرگ او را در ربايد و توبه نكرده باشد ، آتش بر او سزاوارتر است . ( 2 ) شاعر چنين سروده است : « اى سرزنش‌كنندهء فقر ! دلگير مباش كه اگر به ديدهء عبرت بنگرى ، عيب توانگرى بيشتر است . از جملهء برترى و شرف فقر بر توانگرى ، اگر با نظر درست بنگرى ، اين است كه تو براى رسيدن به ثروت مرتكب گناه مىشوى و حال آنكه براى آنكه فقير باشى ، مرتكب نافرمانى خداوند نمىشوى . » ( 3 ) شافعى « 1 » چنين سروده است : « اى نفس ! اگر به ميزان كفاف و روزى بسنده كنى ، همواره گرامى و بىنيازى . آزمندىها و آرزوها را از خود دور كن و رها ساز كه چه بسيار آرزو كه مرگ را فرا مىآورد . » ( 4 ) ديگرى چنين سروده است : « آزمندىها تو را از خانهء جاودانگى ( بهشت ، رستاخيز ) غافل مىدارد و لذت زندگانى كه وصول به آن سودبخش نيست و در حلال آن نقش حساب خورده است و حرام آن موجب رسيدن به زقوم ( نام درختى است در دوزخ ) در روز رستاخيز است . » ( 5 ) مجلس هشتادم در آشكارا سلام دادن ( 6 ) خداوند متعال در آيهء 88 سورهء چهارم ( نساء ) فرموده است « و چون تحيت

--> ( 1 ) . شافعى : محمد بن ادريس بن عباس بن عثمان بن شافع ، يكى از ائمهء چهارگانهء فقه اهل سنت ، متولد 150 و درگذشتهء 204 هجرى است ، در غزهء فلسطين متولد ، و در دو سالگى به مكه آورده شد و پنج سال پيش از مرگ به مصر رفت و همان جا درگذشت . براى اطلاع بيشتر از شرح حال و آثارش و منابعى كه در بارهء او نوشته‌اند ، به الاعلام زركلى ، ص 250 ، ج 6 و در كتابهاى فارسى به بحث مفصل نويسندگان نامهء دانشوران ناصرى كه در صفحات 272 تا 326 جلد 9 چاپ دوم است ، مراجعه كنيد . م .